Publicaties

Het feestjaar 2025 bleek een uitgelezen moment om een cd met de gevarieerde klankenwereld van het J.B. Le Picard-orgel en heel wat nieuw literair werk over Vlierbeek uit te brengen. We geven hier graag een niet-exhaustief overzicht van recente en eerdere publicaties.

De boeken zijn verkrijgbaar in de betere boekhandel (zowel fysiek als online). Enkel de oudere publicaties zijn soms nog moeilijk vindbaar. Bij interesse kan je contact opnemen met de Heemkundige Kring Vlierbeek vzw via heemkundigekring@abdijvanvlierbeek.be. Mogelijk beschikt de vereniging nog over een beperkte voorraad.

Tijdens haar publieke rondleidingen op zondag heeft de Heemkundige Kring Vlierbeek vzw bovendien steeds een kleine boekenstand met publicaties die ter plaatse te koop worden aangeboden.

Literair werk

   

Een plek die Vlierbeek heet. 900 jaar geschiedenis van een Leuvense abdij. 1125-2025.

Elly Cockx-Indestege, Frans Depuydt, Denise Dictus, Gustaaf Janssens, Myriam Kumpen, Eddy Put, Geert Robberechts, Hans Smeyers, Maurits Smeyers, Geert Sterckx, Roger Stuyven, Paul Trio, Bart Van Thielen, Raf Verstegen, Leen Huet, Jan Grieten, Dani Vandepoel, Katharina Smeyers - Uitgeverij P. - EAN 9789464757651

Hertog Godfried I met de Baard geeft in 1125 aan de benedictijnen van Affligem de opdracht om een klooster te stichten ‘op een plek die Vlierbeek heet’. Een halve eeuw later wordt de priorij tot abdij verheven. Zeven eeuwen lang is haar lot verweven met dat van mens en natuur ten oosten van de stad Leuven. Zeven eeuwen lang wijden monniken zich aan het geestelijk en materieel welzijn van mens en omgeving. Het is een verhaal van bloei en schoonheid, maar ook van verval en crisis, een verhaal van mensen die – in tijden van vrede en oorlog – met vallen en opstaan proberen te leven volgens de Regel van Benedictus. Aan dat verhaal komt bruusk een einde met de Franse Revolutie. Maar als een feniks die uit zijn as verrijst, herleeft Vlierbeek: de nieuwe parochie neemt de fakkel over en geeft het leven in en rond de abdij een nieuwe bezieling. Wat aarzelend begon, groeit uit tot een veerkrachtige gemeenschap.

Negenhonderd jaar later staat Vlierbeek weerom op een keerpunt. De abdij is grotendeels gerestaureerd en klaar om opnieuw de tijd te trotseren. De monniken en de hertogen zijn verdwenen, maar een lokale gemeenschap en een stad zetten samen het verhaal van Vlierbeek verder.

Een literair werk met meer dan 260 illustraties: miniaturen, schilderijen, historisch textiel, oude foto’s, natuurbeelden, kaarten en allerlei archiefstukken.

image
image

Laurent-Benoît Dewez (1731–1812), Architect in the Age of Enlightenment.

Dirk Van de Vijver - Leuven University Press - EAN 9789462704473

A comprehensive overview of Laurent-Benoît Dewez's architectural works.

Laurent-Benoît Dewez (1731-1812), court architect to Charles of Lorraine, was the most outstanding architect of his time in the Southern Low Countries. After studying in Italy and serving in the eminent office of Robert Adam in London, Dewez developed a personal, classical style that came to embody the "Eglise Belgique" under the Austrian Habsburgs.

He designed numerous castles, abbeys, and churches across Belgium, but time has not been kind to his legacy: of his 80 architectural projects, many have vanished. However, the Château de Seneffe, the abbey of Vlierbeek in Leuven, and the churches in Andenne, Floreffe, and Harelbeke still stand as testaments to his remarkable talent.

This richly illustrated monograph presents, for the first time, a comprehensive collection and analysis of the complete works of Laurent-Benoît Dewez.

Moerasduivels & monniken. Wonderlijke verhalen over Vlierbeek.

Katharina Smeyers - Uitgeverij P. - EAN 9789464757781

Verscholen tussen glinsterend water en zacht ruisend riet, wonen de moerasduivels van Vlierbeek. Ze wonen in knusse nesten op een verborgen plek in het moeras. Ze hebben twinkelende schelmoogjes en een staart met een pluizige kwast. Ze lachen en babbelen graag, spelen verstoppertje tussen het hoge riet en maken heerlijk vlierbessensap. Hun rustige leventje wordt verstoord door de komst van de monniken. Maar ze ontdekken al snel dat het best boeiend is om zulke buren te hebben. De nieuwsgierige moerasduivels observeren de monniken stiekem, dag en nacht. Ze leren veel bij, helpen de abdijbewoners wanneer het nodig is en beleven allerlei avonturen. En handig toch dat ze groenten, bestek, boeken, wollen sokken en andere nuttige dingen kunnen halen bij de buren?

De monniken zijn inmiddels vertrokken, maar de moerasduivels zijn er nog steeds. Ze blijven een geheimzinnig mysterie, want niemand heeft ze ooit gezien.

Jeugdauteur Katharina Smeyers en tekenares Anna Smeyers vertellen aan de hand van verhalen en tekeningen de geschiedenis van de abdij van Vlierbeek, vanaf het begin in 1125 tot nu.

image
image

Vlierbeekse volksverhalen : Magische buren in Vlierbeek.

Jacqueline van Leeuwen

Wist je dat er in Vlierbeek spookpaarden rondvliegen? Ook heksen, dwaallichtjes en tovenaars zijn er volop actief, en je kan hen dus zomaar tegenkomen tijdens een avondwandelingetje. Gelukkig verscheen dit boekje dat uitlegt waar ze wonen en hoe je hen kan aanspreken. Altijd handig, toch?

Jacqueline van Leeuwen herwerkte oude Vlierbeekse volksverhalen tot grappige vertellingen, Arnulf maakte er prachtige illustraties bij.

In Vlierbeek wonen heel veel leuke mensen. Gezellige dames, vrolijke heren en levendige kindertjes. Tel daar nog enthousiaste honden, snoezige katten en een heel stel aaibare paarden bij op en je kan niet anders dan besluiten: dit is een paradijsje! En dat klopt ook wel natuurlijk. Vooral dan overdag, wanneer de zon helder schijnt en er geen wolkje aan de lucht is.

Want ’s avonds als het donker wordt, dan is het toch een ander verhaal. Dan sluipen er vreemde wezens rond in de buurt van de abdij. Spoken, heksen, tovenaars en duivels, om er maar enkele te noemen. Je kan ze zomaar tegenkomen onderweg, en dat kan slecht uitpakken. Ze laten je verdwalen, ze jagen je de stuipen op het lijf of ze vallen je zelfs aan. Omdat een gewaarschuwd mens er twee waard is, vertelt Jacqueline je in deze gids welke bovennatuurlijke krachten er in onze buurt aan het werk zijn. Je leert ook wat je kan doen om deze engerds te slim af te zijn (want dat wil je vast wel weten). Toch mag je niet denken dat al deze magische wezens kwaad in de zin hebben. Er zitten ook wel enkele lieverdjes tussen, die jou juist heel erg kunnen helpen. Ook zij komen in deze gids voor, dan weet je meteen wie je wél vriendelijk goedendag kan zeggen als je hen ontmoet.

Voilà je snapt het al, na het lezen van dit boekje ken je onze twaalf betoverende buren. Zo ben je helemaal Vlierbeek-proof, en kan je zonder angst en beven op duistere avonden gaan wandelen. Al is het misschien nog altijd geen goed plan om dat alleen te doen, maar dat moet je zelf weten. Jacqueline van Leeuwen heeft in elk geval gedeeld wat ze weet, en ze kan alleen maar zeggen: doe er je voordeel mee!

Kloostertuinen in Nederland en Vlaanderen. Oasen voor verstilling, verwondering en verdieping.

Tini Brugge - Adveniat - EAN 9789492093554

Deze gids opent de weg naar het klooster en laat ons kennismaken met de bijzondere tuinen van kloosters. Per tuin worden vormgeving, beplanting of beelden verdiept en met foto’s geïllustreerd om stil te staan bij hun betekenis en thema’s in deze tijd. Kloostertuinen bieden voedsel en verstilling voor lichaam en geest en ze inspireren tot een zorgvuldige omgang met de aarde.

Tini Brugge (1947) is ecologe en betrokken bij de zorg voor de aarde vanuit een oecumenisch perspectief. Ze is auteur van boeken over bloemschikken, tuinen en eten op de adem van de seizoenen om te ‘aarden in geloof’. De tuinen op de abdijsite van de Abdij van Vlierbeek worden besproken op pagina's 59-60.

image
image

Straathistories Vlierbeek.

Rien van Meensel, Annemie Balcaen, Annemie Pernot, Maria Renders, Betty Janssen, Dirk Vande Gaer - Een publicatie van Erfgoedcel Leuven

In de negende editie van 'Straathistories, Leuvense buurten in woord en beeld' kom je meer te weten over Vlierbeek, één van de schilderachtigste buurten van Kessel-Lo. Meer dan twee jaar werkte een groep buurtbewoners er met plezier aan: snuisteren in bibliotheken en het Stadsarchief, buren interviewen, foto's verzamelen,... Het resultaat is de publicatie ‘Straathistories Vlierbeek'.

De grenzen van Vlierbeek zijn niet afgebakend – de naam slaat eigenlijk enkel op de Abdij van Vlierbeek en de site ervan – maar veel omwonenden noemen zich toch trots 'Vlierbekenaars'. Enkele bewoners van de Holsbeeksesteenweg en bewoners uit de omgeving van de Abdij van Vlierbeek werkten samen aan hun boekje 'Straathistories Vlierbeek'. Ze focusten zich op driehoek rond de abdij begrensd door de Schoolbergenstraat en een deel van de Holsbeeksesteenweg, de Borstelsstraat, het Gemeenteplein en de Kortrijksestraat.

In het Straathistoriesboekje leer je over de geschiedenis van Vlierbeek: vanaf de 12de eeuw met de abdij en zijn levendige gemeenschap tot de ontwikkeling van platteland naar stadsrand. De verschillende wijken en het Provinciedomein komen aan bod, maar er is ook aandacht voor het rijke verenigingsleven en de sporen van volksdevotie en folklore. Mooie verhalen uit het dagelijkse leven van buurtbewoners, net als historische kaarten en afbeeldingen uit privécollecties en het Stadsarchief Leuven, geven deze publicatie extra kleur.

Race tegen de klok.

Jo Claes – Houtekiet – EAN 9789089249333

Race tegen de klok, een misdaadroman van de Leuvense auteur Jo Claes, speelt zich af op de abdijsite van de Abdij van Vlierbeek. Bij het begin van het nieuwe academiejaar krijgt hoofdinspecteur Thomas Berg een bizarre brief. Daarin eist de anonieme afzender dat het aantal buitenlandse studenten aan de Leuvense universiteit drastisch moet verminderen. Om die eis kracht bij te zetten, zal hij drie studenten van vreemde origine opsluiten in een ruimte met een beperkte hoeveelheid zuurstof, maar omdat hij slachtoffers wil vermijden, belooft hij de politie aanwijzingen te geven om de studenten te redden. Een misplaatste grap, denkt iedereen. Tot Berg een sms’je krijgt met de locatie van de eerste ontvoerde student. De boodschap is echter zo geformuleerd dat niemand er iets van begrijpt. Grap of geen grap, Berg heeft geen andere keuze dan te proberen om het raadsel op tijd op te lossen. De race tegen de klok is begonnen.

image
image

Brand, herstel en restauratie van de kerk van Vlierbeek (1953-1959).

Denise Dictus, Robrecht Janssen, Geert Robberechts en Roger Stuyven - Peeters Uitgeverij - EAN 9789042930384

Dit cahier belicht uitvoerig de episode van 1953 tot 1959 in de geschiedenis van de huidige parochiekerk van Onze-Lieve-Vrouw van Vlierbeek. De auteurs hebben het verhaal van het sleutelmoment, de brand van 17 maart 1953, en de restauratie van deze voormalige abdijkerk in de daaropvolgende jaren gereconstrueerd aan de hand van diverse bronnen. Vooreerst zijn er de vele, deels onuitgegeven, documenten van de Heemkundige Kring Vlierbeek (HKV) en het Rijksarchief Leuven. Er werd een keuze gemaakt uit de foto's in het archief van de HKV. Doorheen het hele cahier komen verhalen en bedenkingen aan bod. Deze zijn gebaseerd op interviews met Vlierbekenaars die de gebeurtenissen destijds van heel nabij hebben meegemaakt en er nu, ruim een halve eeuw later, vanuit een ander perspectief op terugkijken. De auteurs hopen dat dit cahier mag bijdragen om de eeuwenoude en recentere geschiedenis van de abdijsite van Vlierbeek, een van de vier abdijen van Leuven, tastbaar, toegankelijk en levendig te maken.

De Memoires van de Sloeber & Sloeber en de oorlog.

Jan Joostens - Davidsfonds Vlierbeek Heemkundige Kring

Jan Joostens werd te Kessel-Lo geboren op 14 oktober 1908. Hij volgde lagere school te Blauwput en kreeg zijn opleiding aan de Sint-Pietersambachtschool te Leuven. Jan werkte als mecanicien in Antwerpen en Brussel. Hij huwde op 18 mei 1935 met Bertha Dechamps. In december 1939 werd hij de waard en Bertha de waardin van het café ‘In de Abdij’*.

Het eerste deel beschrijft de jeugdjaren van de Sloeber tot 1939. Het tweede deel bestrijkt de oorlogsjaren 1940-1945.

*Vandaag abdijcafé ‘In den Rozenkrans’.

image

Muzikaal werk

image

The J.B. Le Picard Organ of Vlierbeek

Een cd met de gevarieerde klankenwereld van het Jean-Baptiste Le Picard-orgel, met organist-titularis Paul Van Hooff en het ensemble Currende onder leiding van Erik Van Nevel. Met medewerking van Odette Meyers (blokfluit), Ludo Joly (contrabas) en François Fernandez (viool).

Philippe Le Picard, uit een Noord-Franse orgelbouwerfamilie, vestigde zich te Luik in 1701. Twee van zijn zonen Jean-Baptiste en Jean-François zetten de familietraditie verder, maar het was vooral Jean-Baptiste die zijn werkterrein met succes wist uit te breiden tot Brabant en de Luikse stijl tot een uniek hoogtepunt bracht. Het Jean-Baptiste Le Picard-orgel van de Benedictijnerabdij van Vlierbeek werd gebouwd omstreeks 1737 in opdracht van de toenmalige abt Leonardus Lenaerts. Het orgel bevat 869 pijpen, de Rossignol incluis. Daarvan zijn er 855 sprekende pijpen en 14 sierpijpen in de beide zijtorens. De restauratie en reconstructie door de firma Thomas in 2006 stond borg voor een optimale artistieke en technische afwerking.

Binnen- en buitenlandse organisten die de jongste jaren het Vlierbeekse Le Picard-orgel bespeelden, prijzen het instrument voor zowel het technische aspect als voor de zorgvuldig geïntoneerd nieuw toegevoegde registers die mooi aansluiten bij het originele pijpenmateriaal.

© Tekst en foto's: Abdij van Vlierbeek.