1415 - De refuge van Vlierbeek in Leuven

Sinds het midden van de 14^de eeuw resideerden de Brabantse hertogen te Brussel. Toen Jan IV (1415-1427) na een conflict met de Brusselse ambachten naar Leuven terugkeerde, stelde het stadsbestuur hem, met goedkeuring van abt Jacob Roelandts, de refuge 'Hof van Vliederbeeck' ter beschikking. Het gebouw werd in 1423 op kosten van de stad heringericht. Er werden een ruime keuken, een kapel en een grote feestzaal aan toegevoegd. De hertog verbleef er graag en regelmatig. Zijn opvolger, Filips van Saint Pol (1427-1430), behield de woonst niet om gezondheidsredenen. Hij verkoos de luchtige Keizersberg boven de vochtige en ongezonde Dijlebuurt. De refuge werd in 1428 opnieuw aan Vlierbeek overgedragen. De stad recupereerde wel een deel van de gemaakte kosten door de grote zaal af te breken. De materialen werden nadien hergebruikt bij de bouw van het nieuwe stadhuis.

In december 1532 brandde de refuge af. Tot overmaat van ramp, trad de Dijle kort na Kerstmis buiten haar oevers en overspoelde de ruïnes. Daarop werd het complex herbouwd en vergroot. Dit vluchthuis zou later uitstekend van pas komen, want toen de Vlierbeekse abdij in 1572 werd verwoest, vonden de monniken er hun toevlucht. Niet voor lang echter, want de beschikbare ruimte bleek te krap voor permanente bewoning. In 1574 verhuisde de gemeenschap naar de refuge van de abdij van Sint-Truiden, gelegen aan de Voer, thans de Capucijnenvoer, op de plaats waar zich later de universitaire ziekenhuizen bevonden. Hier beschikte men over een grote tuin met vijvers.

In 1590 sloot abt Libert Schaloen (1586-1609) een overeenkomst met de bogaarden, een kleine, verarmde gemeenschap van lekenbroeders. De bogaarden namen de regel en het kleed van de benedictijnen aan en de Vlierbeekse monniken mochten zich vrij vestigen in hun convent in de Mechelsestraat, nu Oratoriënhof. Daardoor kon de vroegere refuge worden verkocht om geld bijeen te brengen voor de herbouw van Vlierbeek. Die plannen zouden nog een halve eeuw op uitvoering moeten wachten.

^{© Heemkundige Kring Vlierbeek vzw}